Menu

Column: Winterse taferelen

Tijdens de Wethoudersconferentie mocht ik een tafelgesprek leiden tussen onze nieuwe voorzitter Marcelle Hendrickx, pas verkozen burgemeester en voormalig paralympisch roeister Marleen Sanderse, historicus Maarten Prak en internist Diederik Gommers.

Aan tafel ontspon zich een interessante discussie, waarbij een parallel zichtbaar werd tussen de historische gebeurtenissen tijdens de koude januarimaand in 1610 in Utrecht en de turbulente besluitvorming over wat nodig is om corona het hoofd te bieden. 

Maarten Prak schetste een tijd waarin onrust en onvrede in de samenleving maakten dat er minder draagvlak kwam voor het stadsbestuur. Zij waren op te grote afstand komen te staan van de leefwereld van hun inwoners. Georganiseerde groepen inwoners zoals de schutterij pikten dat niet langer. Het toenmalige stadsbestuur trad af, omdat zij niet met hun inwoners de strijd aan wilden gaan. 

Ook nu ziet Prak parallellen met wat er toen gebeurde. Doordat er jarenlang is ingezet op centralisering van regelgeving en bemoeienis van het Haagse lijkt er een onoverbrugbaar groot gat geslagen te zijn tussen de leefwereld van de inwoners en de systeemwereld waarin de overheid haar werkelijkheid ordent. Er is te weinig oog voor lokaal maatwerk of het maken van fouten. Als er ergens iets lokaal niet goed gaat, schiet Den Haag in de 'risicoregelreflex' en moet de taak gelijk terug op het bord van het rijk. Niet zelden moet 'barbertje' hangen en wordt de verantwoordelijke wethouder naar huis gestuurd. 

Het zou zoveel mooier zijn als wij de gelegenheid krijgen om te leren van fouten, gedrag en uitvoering te verbeteren. Zo is er ruimte voor groei en daar heeft iedereen wat aan. De politieke realiteit van wethouders is alleen dat je je niet altijd even kwetsbaar kunt opstellen, want de een zijn dood, is de ander zijn brood. Dat principe is al zo oud als de weg naar Rome. 

Maar toch zijn er kansen om deze cultuur te veranderen. Diederik Gommers reikte daarvoor een belangrijk ingrediënt aan. Door met geduld uit te leggen voor welke lastige afweging je staat. Ook door aan te geven dat je niet altijd alles weet. Door steeds het gesprek aan te gaan als het even lastig wordt en uit te leggen waar je eigen twijfel of vragen zitten. Dat je elkaar tijd en ruimte geeft om te leren. Dat werkt alleen als er vertrouwen is. En aan dat vertrouwen kun je werken door je te verplaatsen in wat belangrijk is voor je inwoners. 

Door te leren van het verleden, kunnen wij groeien naar de toekomst en blijven wij een van de best bestuurde landen ter wereld. Ik zie steeds meer wethouders de menselijke maat als uitgangspunt nemen in hun keuzes en zich hard maken voor de samenleving met de inwoner voorop. Dat geeft de burger moed, waardoor ik verwacht dat de winterse taferelen van 1610 zich niet zullen herhalen. Ik wens u allen een rustig kerstreces en een voorspoedig 2021. 

Jeroen van Gool, december 2020

U bent hier

Deel deze pagina